Een veerkrachtplan is geen luxe meer

Terugveren bestaat niet. Veerkracht is kunnen blijven bewegen, ook als alles schuift. Let op: niet per se 'méébewegen'. Want ook tegen de stroom in gaan, of een zijweg pakken, is beweging.

Er zijn van die weken, maanden (of jaren!) dat alles tegelijk lijkt te schuiven. De ene crisis is nog niet voorbij, of de volgende meldt zich al. Beleidswijzigingen. Vertragingen. Mensen die afhaken. Of gewoon: de zoveelste mail met slecht nieuws. Familiestrubbelingen. Ziekte. Gedoe.

Als je werkt aan maatschappelijke verandering, dan weet je hoe dat voelt. Je hebt een missie, een plan, een team, en ondertussen beweegt alles om je heen. En jij moet mee. Dat vraagt om iets wat ik al jaren probeer te vangen in gesprekken, trainingen en plannen.

Veerkracht.

Niet de opgepoetste versie, met quotes over 'terugveren'. En dat je 'er ondanks alles tóch sterker uit bent gekomen'. We slaan even de platgelopen paadjes over. Want ik heb het over werkelijke veerkracht. Die die je nodig hebt als het schuurt, kraakt of stilvalt. Die maakt dat je missie ook op de langere termijn kansrijk blijft.

Waarom veerkracht geen bijzaak is

Veerkracht is voor veel mensen nog iets persoonlijks. Iets wat je hebt. Of mist. Maar als je werkt aan maatschappelijke verandering, dan is veerkracht niet alleen iets van jou als mens. Het zit ook in je team. In je strategie. In de structuur van je organisatie. En in hoe je je hebt voorbereid op wat nog komt. Want er komt altijd wat. Altijd. En nu we in spannende tijden leven, weet je dat dus zeker.

Je kunt een ge-wel-di-ge missie hebben, met bevlogen mensen, en toch steeds in crisisstand belanden. Jaren bouwen aan impact, maar telkens tegen dezelfde muur aan lopen. Dan is slimmer kijken en handelen handiger dan 'gewoon wat harder werken'. 

Waar zit de veerkracht van je missie? En waar is je missie kwetsbaar? En durf je dat onder ogen te zien?

Veerkracht vergt lef. Dat is nu eenmaal zo.

Zes gebieden waar je veerkracht op moet bouwen

De afgelopen jaren heb ik met veel changemakers en maatschappelijke organisaties gewerkt aan precies die vraag. Wat opvalt: veerkracht is zelden één ding. Het zit verweven in alles. Maar het helpt om er woorden aan te geven. Om het zichtbaar te maken. Ik werk graag met deze zes gebieden van veerkracht:

1. Veiligheid en stabiliteit

Is er ruimte om fouten te maken? Om eerlijk te zijn over overbelasting, onzekerheid of twijfel?
Psychologische veiligheid is een voorwaarde voor leren, voor innovatie en voor duurzame samenwerking. Maar ook operationele stabiliteit hoort erbij: heldere processen, realistische planningen, minimale chaos. Zonder een gevoel van basisveiligheid, loop je altijd op scherp. En op scherp kun je niet bouwen.

2. Vertrouwen en reputatie

Word je gezien als betrouwbaar? Door je doelgroep, je partners, je financiers? Veerkrachtige missies zijn gebouwd op relaties. Op gedeeld vertrouwen, dat tegen een stootje kan. Dat betekent ook: transparantie als het moeilijk is. En ruimte om samen te navigeren als de koers verandert. Vertrouwen bouw je in rustige tijden. En je hebt het keihard nodig als het stormt.

3. Maatschappelijke veerkracht en systeemverbondenheid

Sta je stevig in het veld waarin je beweegt? Of sta je er eigenlijk gewoon helemaal alleen voor? Organisaties en initiatieven die zich verbonden weten met andere spelers (grassroots tot beleidsmakers) zijn minder kwetsbaar. Je kunt dan signalen eerder opvangen. En je hebt samen bronnen beschikbaar waar je uit kunt putten. Je kunt delen. Zou ik maar doen, want samen kun je meer dan alleen. Daarbij ben je samen beter in staat om meer invloed uit te oefenen op het grotere geheel. Dat hoeft overigens niet met grote massa's mensen. Kan ook in een bondig groepje. Maatschappelijke veerkracht gaat over wortels schieten en over je vleugels durven uitslaan. Je plek kennen, en toch kunnen bewegen. Wíllen bewegen. Ook als het buiten vriest, zeg maar.

4. Financiële veerkracht

Kun je klappen opvangen? Of is elke tegenslag een existentiële bedreiging? Veel maatschappelijke initiatieven leunen op een te smalle financiële basis. Eén fonds, één geldstroom, één hoofdsponsor. Dat maakt je hartstikke kwetsbaar. Meerdere inkomstenbronnen opbouwen (bijvoorbeeld via fondsen, samenwerkingen, eigen inkomsten of community-bijdragen) is een slimme keuze. Het geeft lucht. Het voorkomt dat je constant in een overlevingsmodus zit. Duurzame impact vraagt duurzame financiering.

5. Technische en digitale veerkracht

Veerkracht zit ook in je infrastructuur. Kun je blijven draaien als je systeem uitvalt? Als je gehackt wordt?
Zijn je data veilig? Is je IT toekomstbestendig? En waar is je website gehost? Je e-mail? Je online leeromgeving?

We denken er niet graag over na, maar het hoort erbij. Zeker als je werkt met kwetsbare doelgroepen, gevoelige informatie of maatschappelijke weerstand. En ja. Vooral vandaag. Digitale veerkracht is geen luxe. Het is bescherming van je bestaansrecht.

6. Mentale veerkracht

En ja, dan toch ook: de menselijke kant. Kun jij als professional overeind blijven? Is er ruimte voor rust, herstel, voor reflectie? Veel changemakers zijn zo gewend aan doorgaan, dat ze hun eigen draagkracht uit het oog verliezen. Tot het te laat is.

Daarom geef ik in januari mijn gratis workshop Doomscrolling Dropout. Want iedereen moet altijd van alles. Maar dat lukt alleen als je realistisch ingeschatte tijd en ademruimte hebt om beter om te gaan met alles wat er op je afkomt. Zodat je hoofd weer helder wordt. Zodat je hart niet verhardt. Zodat je keuzes kunt maken die kloppen. En als je een verkeerde keuze maakt, jezelf ook weer kunt herpakken, zonder, bij wijze van spreken, op je badkamervloer in snikken uit te barsten.

Een veerkrachtplan is geen luxe

Een veerkrachtige missie bouw je bewust. Het is net zo belangrijk als je beoogde impact, je strategie, je communicatie. Het vraagt om reflectie, om samenwerking, en soms om hulp van buitenaf.

Ik help maatschappelijke organisaties bij het ontwikkelen van een veerkrachtplan dat bij hén past. Daar zitten wel checklists bij, maar vooral kijken we naar waar de kracht zit van je missie. En waar de kwetsbaarheden zitten. 

Zodat je voorbereid bent op de toekomst. Zodat je niet alleen nú werkt aan verandering, maar dat ook langer kunt volhouden. 

De plot twist

Wat ik steeds opnieuw zie: veerkracht heb je niet in je eentje (al voelt het soms wel zo). Het ontstaat ook tussen mensen. In hoe je samenwerkt. Hoe je omgaat met tegenslag. Hoe je betekenis geeft aan wat moeilijk is. Misschien is dat wel de echte kern:

Veerkracht bouw je sterker het met elkaar.

Dus. Hoe veerkrachtig is jouw missie? En wat zou het je opleveren als die steviger stond? In de grillige realiteit van vandaag?

Of: wat kost het je als je missie omvalt door iets dat je had kunnen voorkomen?

Liever niet blijven doorgaan op wilskracht?
Doe dan mee met de gratis online workshop Doomscrolling Dropout, waarmee je wat handvatten meekrijgt om om te gaan met situaties waarin je meerdere tegenslagen te verhapstukken krijgt. Er worden géén opnamen gemaakt (geen replays beschikbaar). De eerstvolgende data (wekelijks in januari 2026) krijg je via mijn nieuwsbrief. Nieuwsbrief gemist? Stuur dan een mailtje via de contactpagina. Lees je dit pas in februari? Je kunt de workshop (in de Randstad) ook in real life aanvragen. Of als live online workshop op afstand. 

Je kunt natuurlijk ook een kennismaking aanvragen voor een veerkrachtplan op maat. Dan weet je zeker dat je er in ieder geval alles aan doet om je missie gezond vooruit te krijgen, hoe de wind ook staat.